
آلبوم موسیقی «شوخی» به آهنگسازی «پیمان خازنی» که تلفیقی از نوازندگی تار و پیانو است، تجربهای جدید و متفاوت در همنشینی سازهای ایرانی و غربی به شمار میآید.
در این اثر قطعاتی چون «سراب»، «تارانتلا»، «خاطرات یک روز پاییزی»، «وقتی که بادبادک میرقصید»، «شوخی»، «برگریزان» و «معمای آفرینش» به چشم میخورد که آهنگساز آنها را در فرم آزاد همکاری پیانو با تار درقالب کلاسیک و مدرن ارائه کرده است. اگرچه این اثر با همراهی نوازندگان پیانو از جمله «شاهد علیزاده» و «بابک بروجردی» به وجود آمده، اما در واقع چیدمان آن بر اساس نوع ملودیپردازیهایی است که به وسیلهی تار صورت میگیرد.
در این مجموعه پیانو لباسهای مختلفی به تن میکند بهطوری که در برخی قطعات با توجه به روند ملودیک، کلاسیک است ودر پارهای از قطعات، مدرن و جاهایی نیز در لباس موسیقی جاز فرو میرود.
یکی از نکات قابل توجه در این اثر، تلفیقهای پی در پی است که خازنی در هر قطعه به شیوهای خاص از آن بهره جسته است. به عنوان مثال در اجرای قطعه تارانتلا که به نوعی از فرم ایتالیایی گرفته شده، سعی کرده آن را با نگاه به تجربه استادان موسیقی غربی که به آن پرداختهاند با اتودهای خودش با ساز تار اجرا کند و البته در اجرای آن از موسیقی جز نیز بهره گرفته است.
در اجرای این قطعه، ۳ فرهنگ مختلف با ساختاری نو در کنار هم قرار گرفته که البته این سبک از موسیقی تلفیقی، هنوز با گوش مخاطب اینجا چندان مانوس نشده است.
خازنی در شکلگیری این آلبوم از یکسو به دنبال معرفی ساز تار به مخاطبان جهانی موسیقی است و از طرف دیگر در پی آن است تا گامهای منسوخ شده دیگر موسیقی ها را زنده کند. این نکته را میتوان در قطعه «معمای آفرینش» بهوضوح دید.
در این قطعه خازنی از هیچ کدام از ۷ دستگاه موسیقی ایرانی و گامهای ماژور و مینور استفاده نکرده بلکه این اثر را در گام دورین که یک گام کلیسایی منسوخ شده از دورهی باروک محسوب میشود، اجرا کرده است.
پیمان خازنی که سالها تحت نظر «کیوان ساکت» به تعلیم پرداخته با بهکارگیری تکنیکهای نوازندگی تار و تلفیق و اجرای آثار کلاسیک با این ساز ایرانی همانند استادش حرکت کرده است اما انتقادی که در این کار به او وارد است، کلاسیک بودن صرف این آلبوم است چرا که بار ایرانی آن به قدری کم است که شنونده تنها ردپای موسیقی ایرانی را در اجرای ساز تار میبیند.
هرچند خود او میگوید، با این کار قصد داشته در گام اول با نواختن موسیقی کلاسیک، تار را بهعنوان یک ساز کاملا ایرانی به دنیا معرفی کند.
|